İSTANBUL BAROSU ÇOCUK HAKLARI MERKEZİ 23 NİSAN ÖZEL YAYINI

İstanbul Barosu Çocuk Hakları Merkezi tarafından, çocuk işçiliği ve MESEM uygulamalarına odaklanan 23 Nisan Özel Yayını yayımlandı.

Bu özel sayıda; çocuk işçiliğinin yapısal nedenleri, mesleki eğitim süreçlerinde ortaya çıkan hak ihlalleri ve çocukların korunmasına ilişkin hukuki çerçeve çok boyutlu bir yaklaşımla ele alınmıştır.

Farklı disiplinlerden bir araya gelen 34 yazarın katkılarıyla hazırlanan bu çalışma kapsamında, MESEM uygulamaları ve çocuk işçiliği meselesi kapsamlı biçimde değerlendirilmiştir. Çalışmada yalnızca mevcut sorun alanları görünür kılınmakla kalınmamış; aynı zamanda çocukların üstün yararı ilkesine dayalı çözüm önerilerinin geliştirilmesine katkı sunulması amaçlanmıştır.

İstanbul Barosu Çocuk Hakları Merkezi 23 Nisan Özel Yayını’na ulaşmak için linke tıklayınız.

https://storage.istanbulbarosu.org.tr/public/2026/04/1e874d44-435c-4006-82f1-a97887632f61.pdf

İÇİNDEKİLER

Takdim Yazısı

Özgür ve Eşit Çocuklar

AV. PROF. DR. İBRAHİM ÖZDEN KABOĞLU.......................................9

SUNUŞ. .....................................................................................15

Çocuk İşçiliğin Siyasetsizliği

DOÇ. DR. TANER AKPINAR. ...........................................................17

Meslek Eğitimi ve Türkiye’de Hizmet Sektöründe Çocuk İşçiliği

AV. SEDA AKÇO. ..........................................................................23

Çocuk İşçiliği ile Çocuk Suçluluğu: Yapısal ve Döngüsel

İlişkinin Analizi

AV. KARDELEN ATEŞCİ. ................................................................33

Hizmet Sektörü Adı Altında Çocukların Cinsel Sömürüsü:

Jeffrey Epstein Belgeleri ve Ankara Pavyonları Vakaları

AV. FIRAT ÇİÇEK- AV. EZGİ BAŞYAZICIOĞLU.................................42

Nitelikli Eğitim Çocuk İşçiliğini Önler mi?

AV. SILA ÇAMUR.........................................................................54

Çocuk İşçiliği: Tarihsel Gelişim, Tanım, Nedenler ve

Çözüm Önerileri

AV. MELİS SÖYLEMEZ- AV. SİNAN DERMAN. .................................63

Çocuk İşçiliğinin Acı Yüzü: Çocuk İş Cinayetleri

AV. AHMET ERGIN.......................................................................73

Çocukluğu Çalınan Çocuklar: MESEM Öğrencileri

AV. YELDA KOÇAK URFA..............................................................80

İklim Değişikliği Bağlamında Tarımda Çocuk İşçiliğinin

Değerlendirilmesi

AV. ENSAR KURU........................................................................89

Türkiye’nin Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme

Kapsamında Birleştirilmiş 6. ve 7. Periyodik Raporunu Beklerken:

Çocuk İşçiliği ile Gerçekten Mücadele Ediyor muyuz?

DOÇ. DR. CANER TAŞATAN..........................................................98

Pozitif Yükümlülüklerin “Taşeron” İle By-Passı: MESEM

AV. KONUR ALP TEZER............................................................. 104

Bir İstismar Alanı Olarak Çocuk İşçiliği: Gelişimsel Travma

ve Çalışan Çocukların Maruz Kaldığı Riskler

DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM ÖZDEN TUNCA. .................................... 114

Çocuk İşçiliğinin En Kötü Biçimleri: Mevsimlik Tarım Örneği

PROF. DR. PINAR UYAN SEMERCİ. ............................................. 125

Çocuk İşçiliğinin Çocuklar Üzerindeki Psikolojik Etkileri

PROF. DR. BENGI SEMERCİ. ...................................................... 135

Mesleki Eğitim Merkezleri Özelinde İdarenin Denetim

Yükümlülüğü ve Sorumluluğu Üzerine

DR. SERKAN SEYHAN. .............................................................. 142

Çocuk İşçiliğiyle Mücadelede Yeni Bir Aşama: Avrupa Birliği

Kurumsal Sürdürülebilirlik Durum Tespiti Direktifi ve Türkiye

Açısından İfade Ettikleri

AV. ŞEYMA SUÇİN.................................................................... 151

Yoksulluk Kıskacında MESEM: Fırsat mı? Zorunluluk mu?

PROF. DR. SONGÜL SALLAN GÜL.............................................. 159

Medyada Çocuk İşçiliğinin Temsili- Medyada Çocuk İşçiliği:

Kurban, Kahraman ya da Görünmez

NALIN ÖZTEKİN. ....................................................................... 169

Adli Tıbbi Bakış Açısıyla “İş Cinayeti ve Çocuklar”

UZM. DR. MİRAÇ ÖZDEMIR...................................................... 177

MESEM’ler: Sınıfsal Yeniden Üretim ve Umudun Erozyonu

DR. TUĞÇE ÖZDEMİR............................................................... 182

Çocuk İşçiliği Bağlamında İş Sağlığı ve Güvenliği:

Mevzuat, Uygulama ve Yapısal Sorunlar

AV. ESEN EROLUS.................................................................... 190

Çocuk İşçiliğinin Dijital Yüzü “Kidfluencer”lar

AV. EZGİ SİVRİKAYA................................................................. 199

Türkiye’de Çocuk İşçiliği: Nedenleri, Sonuçları ve

Politika Önerileri

PROF. DR. EMRE ERDOĞAN...................................................... 204

Çocuk İşçiliği, Bağlanma ve Aile İlişkileri:

Yoksulluk –Bakım–Nörogelişim Kesişiminde Bir Derleme

DOÇ. DR. ONUR TUĞÇE POYRAZ FINDIK. ................................... 215

Çocukluk Hak Mıdır, Sınıfsal Bir Lüks mü?

Mevsimlik Tarım İşçiliğinde Çocuk İstihdamı

AV. ONUR ÖZCAN YENİAY......................................................... 226

Çocuk Emeğinde <Görünmez> Sektörler ve

Yeni Koruma Modelleri

DOÇ. DR. EFE YAMAKOĞLU...................................................... 237

Çocuk İstismarının Bir Diğer Yüzü:

Aile Yanında Çalışan Çocuklar

ARB. AV. ÖZLEM YILDIZ. ........................................................... 244

Çocuk İşçiliğinin Önlenmesinde Kamunun

Denetim Sorumluluğu

AV. NEŞE YOĞUNALİ. ................................................................ 250

Sanat ile Emek Arasında:

Türkiye’de Çocuk Set İşçiliğinin Hukuki Görünümü

AR. GÖR. BURAK ORHAN......................................................... 258

Çocuk İşçiliği ile Mücadelede Hak Temelli Yaklaşım:

Ulusal ve Uluslararası Düzenlemeler Işığında Bir Değerlendirme

DR. ZEYNEP REVA. ................................................................... 269

Çırak ve Stajyer Emeğinin Yağmalanması

DR. MURAT ÖZVERİ................................................................. 278

Kız Çocuklarının Ev İçi Emeğinin Toplumsal Cinsiyet Eşitliği

Ekseninde Değerlendirilmesi

AV. ESMA MEMİ....................................................................... 289

Mevzuatta Yer Alan Çocuk İşçi Tanımının Uluslararası

Standartlara Uygunluğu

DOÇ. DR. ŞEBNEM KILIÇ.......................................................... 299

Tarım Sektöründe Çocuk Emeği ile Mücadele Yöntemlerini

Yeniden Düşünmek

PROF. DR. SEBİHA KABLAY. ...................................................... 308