
10 Ağustos, “Sevr Sulh Muahedesi” ve İngiltere, Fransa, İtalya arasında imzalanan “Sevr İtilafı” adı altındaki Türkiye’yi parçalama planının yıl dönümüdür.
Mebusan Meclisi, Mondros Mütarekesi’nden sonra padişah tarafından kapatıldığından İstanbul hükümetinin kararıyla iki Âyan Meclisi Üyesi ile Bern Elçisi,10 Ağustos 1920 tarihinde Sevr’i imzalamıştır.
Sevr metni, Türk ulusunu temsil eden Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından tartışılmaya bile değer bulunmamış, asla kabul edilmemiştir!
Büyük önder Atatürk Sevr’in niteliğini, “Türk milletine karşı yüzyıllardan beri hazırlanmış ve Sevres Antlaşması ile tamamlandığı sanılmış büyük bir suikast” sözleriyle ortaya koymuştur.
Sevr’i müzakere veya imza eden Sadrazam, iki Âyan Meclisi Üyesi ve Bern Elçisi, Ankara İstiklal Mahkemesi tarafından gıyaplarında yargılanmış ve mahkûm edilmiştir.
Sevr’in imzalandığı gün İngiltere, Fransa ve İtalya arasında imzalanan ve Osmanlı Devleti’ne bildirilen Sevr İtilafı’na göre üç büyük devlet Türkiye’nin topraklarında adliye, maliye, polis ve jandarma gibi kamu hizmetlerini yeniden düzenleyecek, uluslararası yönetimler oluşturacak, kendilerine ayırdıkları nüfuz bölgelerinde özel yetki sahibi olacaklardı.
Sevr planları Lozan Barış Antlaşması ile sonuçsuz kalmış ve tarihteki ibret verici yerlerini almıştır.
Türk ulusuna karşı hazırlanmış büyük bir suikastı sonuçsuz bırakan büyük önder Mustafa Kemal Atatürk ve Millî Mücadele kahramanlarını saygı ve minnetle anıyor, Sevr planlarının günümüzdeki yansımalarına karşı dikkat edilmesi gerekliliğini vurguluyoruz.
İstanbul Barosu
Cumhuriyet Araştırmaları Merkezi