İstanbul Barosu Cumhuriyet Araştırmaları Merkezi (CUMER) Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun (1924 Anayasası’nın) 100. yılında “Cumhuriyetin Anayasası” konulu bir konferans gerçekleştirdi.

Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Rıdvan Akın’ın konuşmacı olduğu konferans, 30 Nisan 2024 Salı günü İstanbul Barosu Konferans Salonu’nda yapıldı.

Sunumunu CUMER Üyesi Av. Yasemin Şavran Akgün, moderatörlüğünü CUMER Üyesi Av. Kerem Ali Vahap’ın yaptığı konferansın açılış konuşmasını İstanbul Barosu Başkanı Av. Filiz Saraç gerçekleştirdi.

1921’den 10 Nisan 1928 değişikliğine kadar Türkiye’nin anayasal gelişmelerini ele alan Prof. Dr. Rıdvan Akın, 1921 ve 1924 Anayasalarının Türk siyasi tarihinin iki ayrı evresine işaret ettiğini belirterek şunları ifade etti: “1921'de temel mesele egemenliğin teokratik kaynağını işlevsiz kılmaktır. 1921 Anayasası ideolojik-politik sınırı  halkçılık ve  millet iradesine  dayalı yönetim olarak çizmiştir. Bu anayasada, Meclis yasama yetkisini fiil kullanırken (istimal etme) yürütme kudretini üyeleri arasından seçtiği İcra vekilleri eliyle kullanmıştır.  Her bir vekil kendi alanında meclisin komiseri-işgüderi  sayılmıştır. Lozan Barışının Kemalist çoğunluğuna dayanan İkinci Meclis tarafından tasdiki sonrasında, Cumhuriyete kadar TBMM Başkanı Mustafa Kemal ve Başvekil Fethi Bey ikilisi yasama ve yürütmenin sorunsuz idamesini sağlamıştır. 364 sayılı Kanun, Anadolu İhtilali’nin devletini, ‘Türkiye devletinin şekli hükümeti cumhuriyettir’ olarak tanımlama olanağı sağlamıştır. Cumhuriyet ile fiili devlet başkanlığı yapan Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Cumhurbaşkanı seçilmiştir. Türkler, 1921  anayasası ile milli kurtuluş savaşını başarıya ulaştırdılar.  Yeni bir devlet kurdular. 1924 Anayasası ile de cumhuriyetin kurumlarını inşa ettiler.”

Soru-cevap bölümünün ardından konferans, CUMER Sözcüsü Av. Gülseren Aytaş ve CUMER Sekreteri Av. Meryem Karagöz tarafından katılımcılara İstanbul Barosu Hatıra Ormanı’na dikilen fidanların sertifikalarının takdimi ile sona erdi.