Meslektaşlarımızın ceza ve tevkif evlerinde tutuklu ve hükümlü müvekkilleriyle görüşmelerinde olumsuzluklar ve çözümsüzlükler yaşandığına ilişkin yakınmalarının artması üzerine, İstanbul Barosu Başkanlığınca, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğüne yazılan yazıda, tutuklu müdafilerinin her zaman ve her saatte görüşme yapabileceklerinin ilgililere yeniden duyurulması istendi.
Konuya ilişkin yasa ve yönetmelik maddelerinin hatırlatıldığı 16 Mart 2010 tarih ve 301 A.B sayılı Başkanlık yazısında şöyle denildi:
“Meslektaşlarımızdan gelen başvurularda, ceza ve tevkif evlerinde tutuklu ve hükümlülerle görüşmelerinde yaşadıkları olumsuzluklar ve çözümsüzlüklerden yakınılmaktadır.
Oysa Sayın Genel Müdürlüğünüzün bu konudaki görüşü Türkiye Barolar Birliği Başkanlığının 09.03.2009 gün ve 2009/29 sayılı Duyuru'su ile tüm Baro Başkanlıklarına gönderilmiş ve Türkiye genelinde uygulamaya konulmuştur. Burada sadece tutuklularla hükümlüler arasında her iki durumun yapısal özellik ve farklılığından kaynaklanan uygulama farklılığı söz konusudur.
1. Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmeliğin 20/1 maddesine göre;
"Hükümlü ile avukatı, meslek kimliğinin ibrazı üzerine, tatil günleri dışında ve çalışma saatleri içinde, bu iş için ayrılan görüşme yerlerinde, konuşulanların duyulamayacağı, ancak; güvenlik nedeniyle görülebileceği bir biçimde, açık görüş usulüne uygun olarak görüştürülür."
Görüldüğü gibi hükümlüler ile avukatları tatil günleri dışında ve çalışma saatleri içinde her zaman görüşebilir.
2. Ancak tutukluların durumu hükümlülerden farklıdır. Sanık durumundaki kişinin kendisini gereğince savunabilmesi için ayrı ve dokunulmaz haklarla korunması gerekir. Bunun için de;
a) 5275 sayılı yasanın 114/5. Maddesinde,
"Tutuklunun müdafii ile olan haberleşmesine ve kurum düzeni çerçevesinde temas ve görüşmelerine hiçbir surette engel olunamaz." denilmek suretiyle, tutuklunun müdafii ile kısıtlanmaksızın her zaman görüşebileceği kuralı getirilmiştir.
b) Ayrıca, Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmeliğin 19. Maddesinde de;
"Tutuklu, vekâletname aranmaksızın müdafi ile her zaman ve konuşulanları başkalarının duymayacağı, ancak; görüşmenin görevlilerce izlenebileceği bir ortamda, açık görüş usulüne tabi olarak görüşür. Bu kişilerin müdafi ile yazışmaları denetime tabi tutulmaz." denilmek suretiyle, tutuklunun müdafii ile HER ZAMAN görüşebileceği kuralı yinelenmiş ve pekiştirilmiştir.
Sayın Genel Müdürlüğünüzce tutukluların müdafileri ile HER ZAMAN ve HER SAATTE görüşme yapabileceklerinin ilgililere duyurulmasını dilerim”.
Saygılarımla.
Av. Muammer AYDIN
İstanbul Barosu Başkanı
