Sivas Kongresi

Amasya Genelgesi’nde açıklanan Sivas’ta millî bir kongrenin toplanması kararı, 4 Eylül 1919 - 11 Eylül 1919 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir.

Kongre Başkanı seçilen Mustafa Kemal burada yaptığı konuşmada, “İtilâf Devletlerinin haksızlıkları ve hükümeti merkeziyenin zaaf ve acizliği karşısında milletimiz varlığını ispat ve fiilî saldırılara karşı namus ve istiklalini fiilen müdafaa kararını vermek mecburiyetinde kaldı.” demiştir.

Bütün yurdu kapsayan birlik ve ulusal dayanışmanın sağlandığı Sivas Kongresi’nde, Erzurum Kongresi Tüzüğü’ndeki temel esaslar aynen kabul edilmiş, Şarkî Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin adı Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti olarak değiştirilmiş, “Heyet-i Temsiliye bütün vatanı temsil eder” ifadesi konulmuş, Osmanlı Hükûmetinin yabancı devletlerin baskısı karşısında yurdumuzun herhangi bir parçasını bırakmak zorunda kaldığı anlaşılırsa idarî, siyasî, askerî tedbirlerin alınacağı vurgulanmıştır.

Atatürk’ün deyişiyle “Sivas Kongresi’ni baltalama teşebbüsleri” olmuş, her türlü güçlük ve tehlikeye rağmen Kongre görüşmeleri tamamlanmış, alınan ulusal kararların uygulanmasına girişilmiştir. Öncelikle bütün millî cemiyetler ve reddi ilhak heyetleri “Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti” adıyla birleştirilmiş, bütün yurdu kapsayan Kongre Bildirisi ve Millî Teşkilat Tüzüğü bastırılarak her yere dağıtılmıştır.

Sivas Kongresi kararları, ulusal egemenliğe dayanan tam bağımsız Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temellerini oluşturan en önemli belgelerden biridir.

Bütün yurtta birlik ve ulusal dayanışmayı sağlayan Sivas Kongresi’nin 106. yıl dönümü kutlu olsun!

 

İstanbul Barosu

Cumhuriyet Araştırmaları Merkezi