Sendikal Haklar Ve İş Sözleşmeleri Sempozyumu

İstanbul Barosu İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Komisyonu ile Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesince her yıl geleneksel olarak düzenlenen 19. Sempozyum 6-7 Haziran 2014 tarihlerinde Üniversitesinin Aydın Doğan Salonunda yapıldı. Sempozyumda bu yıl, Soma’da yaşanan maden faciasından sonra yeniden güncel hale gelen ‘Sendikal Haklar ve İş Sözleşmeleri’ konusu ele alındı.

Sempozyumun açılışında konuşan İstanbul Barosu Genel Sekreteri Av. Hüseyin Özbek, Soma’da yaşanan maden faciasının ülkemiz çalışma yaşamında yıllardır yaşanan çarpıklıkları en çarpıcı ve şoke edici bir şekilde gözler önüne serdiğini söyledi. Özbek, “Umarız, yitirilen yüzlerce can, yüzlerce acılı ailenin yaşadığı dram, bu Sempozyumlarda çalışma yaşamına ilişkin yıllardır dile getirilen sorunların ve çözüm önerilerinin kamu otoritelerince dikkate alınmasına, dersler çıkararak yeni faciaların önüne geçmesine vesile olur” dedi.

Toplu iş hukukunun uygulaması bakımından ülkemiz karnesinin iyi olduğunun söylenemeyeceğini belirten Özbek, toplu iş hukuku konusunu oluşturan örgütlenme ve toplu pazarlık hakları açısından İLO’nun dünyada en çok eleştirdiği ülkeler arasında Türkiye’nin bulunduğunu bildirdi. Hüseyin Özbek, konuşmasının devamında Türkiye’de çalışan işçi sayısı, sendikal örgütlenme ve iş yeri denetimlerine ilişkin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının verilerine göre istatistikî bilgiler verdi. Özbek, sendikal örgütlenmenin tek başına yeterli olmadığını, ayrıca sendika demokrasisinin de çok önemli olduğunun Soma faciası sonrasında işçiler ve kamuoyu tarafından yapılan sorgulamadan anlaşıldığını sözlerine ekledi.

Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Engin,

Sendikalar Kanununun özellikle Soma faciasından sonra özel bir önem kazandığını söyledi.

Türkiye’deki denetim mekanizmalarının yetersiz olması, siyasal iktidarın ve işveren kesiminin ise sorunu çözmede yetersiz kalması üzerine geriye sadece kendi kendine yardım ilkesinin kaldığını belirten Engin,  bu aşamada sendikaların özellikle yaşama hakkının korunmasında ne kadar aktif rol oynamaları gereğinin ortaya çıktığını, ancak, sendikaların bu durumu yerine getiremeyeceklerinin Soma faciasında bir kez daha görüldüğünü bildirdi.

Prof. Dr. Engin, Sempozyumda sendikaların yeniden örgütlenmesi işçilerin kendilerini ifade edebilmeleri, sendikaların başta yaşama hakkı olmak üzere çalışma koşullarında etkin bir denetleyici ve düzenleyici unsur olabilmeleri nasıl olabilir, bununla ilgili hukuki yapı dışında davranış biçimleri ve demokrasinin ilerlemesi yolunda neler yapılabilir bunların tartışılacağını kaydetti.

İstanbul Barosu İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Komisyonu Başkanı Av. Hasan Günüç de iş ve sosyal güvenlik hukukunun dinamik bir dal olduğunu, insanlık var olduğu sürece bu durumun devam edeceğini söyledi. Türkiye’de yaşanan sosyal güvenlik sorunlarının daha fazla iş mahkemesi kurulması ile çözülebilecek gibi görünmediğini, kayıt dışı ekonominin kayıtlıdan fazla olduğu bir alanda uyuşmazlıkların azalmayacağını ve sendikal düzen oluşmasına izin vermeyeceğini bildirdi. Günüç, taşeron sisteminin ciddiyetle araştırılıp ülkenin menfaatleri yönünde önlem alınması gerçekleştirilmeden, iş hukukunun bilimsel, sosyal ve ekonomik sorunları çözülmeden çalışma barışının sağlanmasını olanaklı bulmadığını sözlerine ekledi.

Açılış konuşmalarından sonra Sempozyum oturumlarına geçildi. İlk oturumu İstanbul Barosu Staj Eğitim Merkezi İş Hukuku Bölüm Başkanı Av. Abdi Pesok yönetti. Bu oturumda Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aydın Başbuğ, “Sendika Genel Kurulları, Oluşumu ve Yargı Denetimi” konulu bir sunum yaptı. Abdi Pesok’un yönettiği ikinci oturumda Kocaeli Üniversitesi İzmit Meslek Yüksek Okulu Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Derya Demirdizen Çevik, “Türkiye’de Sendika İçi demokrasi ya da Bir İmkânsızın Arayışı mı?” konulu bildiri sundu.

Sempozyumun öğleden sonraki oturumunu Yargıtay 9. Dairesi Başkanı Ümran Sayış yönetti. Bu oturumda İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gülsevil Alpagut ‘sendikal güvenceleri’ anlattı.

Sempozyumun 7 Haziran Cumartesi günü yapılan ilk oturumunu Yargıtay 21. Hukuk Dairesi Başkanı Mesut Balcı yönetti. Bu oturumda Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Engin, ‘Sendikal Örgütlenmenin Düzeyi’, ikinci oturumda Av. Dr. Murat Özveri ‘Toplu İş Sözleşme Yetkisi’ konulu bildirisini sundu.

Sempozyumun öğleden sonraki oturumunu Yargıtay 22. Hukuk Dairesi Başkanı Seracettin Göktaş yönetti. İlk oturumda Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Talat Canbolat ‘Toplu İş Sözleşmesinin Düzeyi’, ikinci oturumda Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Sedef Koç ‘Toplu İş Uyuşmazlıkları’ konulu sunum yaptı.

Oturum aralarında genel görüşme bölümü uygulandı. Oturum sonlarında ise konuşmacılara birer teşekkür plaketi sunuldu.