Rayiçte Meslektaşların Beyanları Esastır

İstanbul Barosu Başkanı Av. Muammer Aydın, Beyoğlu Cumhuriyet Başsavcılığının CMK gereğince görevlendirilen avukatların gider beyanlarındaki rayiç bedellerin neye göre tespit edildiğini bildirilmesini isteyen 12 Mayıs 2009 tarih ve 2009/242 sayılı yazısına yanıt verdi.

İstanbul Barosu Başkanlığının Beyoğlu Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilen 5 Haziran 2009 tarih ve 1787 sayılı yazısı şöyle:

BEYOĞLU CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA

     Konu    : Başsavcılığınızın 2009/242 sayı, 12.05.2009 tarih Rayiç Bedeller konulu yazısı.

İlgi yazınızda CMK gereğince görevlendirilen müdafilerin Başsavcılığınıza ait dosyalarda gider beyanlarında bulunan miktarlarının Baro Başkanlığımızca neye göre tespit edildiği ve bu konuda karar veya yazı bulunması halinde Cumhuriyet Başsavcılığınıza gönderilmesi istenmiştir.

     CMK gereğince görevlendirilen meslektaşlarımızın ücret ve masraflarına ilişkin ödeme usulü 21.05.2009 tarih ve 26528 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince müdafi ve vekillerin görevlendirilmeleri ile yapılacak ödemelerin usul ve esaslarına ilişkin yönetmelikte düzenlenmiştir. Söz konusu yönetmeliğin ilgili maddesine göre CMK gereğince baro tarafından görevlendirilen müdafi ve vekile ödenecek yol giderinin ücret tanımı içinde belirtildiği, ancak bu zorunlu yol giderinin mutat olan taşıta göre gerçek masraf üzerinden yapılan zorunlu yol giderlerini kapsadığı belirtilmiştir,

     Öncelikle ve önemle belirtmek gerekir ki, zorunlu müdafilik sistemi, bizzat avukatlar için veya onların yararına getirilmiş bir sistem ve uygulama olmayıp, kanun koyucu tarafından AİHS'nin 6. maddesinde düzenlenen ve hukukun genel ilkeleri içinde de yer alan adil yargılanma hakkının tam olarak işletilmesi için getirilmiş bir düzenlemedir. Başka bir ifadeyle zorunlu müdafilik ve vekillik sistemi, bireylerin hak ve özgürlükleri bakımından getirilen bir sistemdir.

     CMK gereğince baro tarafından görevlendirilen müdafi ve vekile ödenecek yol giderinde "Mutat taşıt" kavramı, ilgili kişinin konumuna, görevinin özelliklerine, işin mahiyetine ve önemine göre değişebilen soyut bir kavramdır. Yargı görevi yaptığı kanunen kabul edilmiş olan avukatın bu konumu, müdafilik ve vekillik gibi kişi hak ve özgürlüklerini koruma görevi dikkate alındığında, yol giderlerinin belediye otobüsü, vapur, tramvay gibi toplu taşıma araçlarına indirgenmesi düşünülemez. Belirtmek gerekir ki üstlenilen müdafilik ve vekillik görevinin mahiyeti ve önemi, duyulan ihtiyacın aciliyeti gereği olarak avukatın bir an önce görevini yapabilmesi bakımından taksi veya muadili araç yönetmelikte geçen mutat taşıt kavramı içinde kaldığı gibi, aksi bir kabulde dahi böyle bir vasıta ile yolculuk zorunlu yol gideri kapsamında kalmaktadır.

     Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde ilgili yönetmeliğin 11. maddesinin 2. bendinde ifade edilen "... avukatın rayice uygun yazılı beyanı..." başta mutat taşıt olan bu güne kadar uygulandığı şekliyle söz konusu taşıtları ifade etmesinin yanında meslektaşlarımızın yargılamanın her aşamasında yaptıkları tüm giderleri (dosya fotokopisi, cübbe, kırtasiye, cezaevine gidiş geliş masrafları vs. giderleri) kapsamaktadır. Bu beyan bir kez alınarak, görevlendirme ile ilgili müteaddit zorunlu yol giderlerini kapsamaktadır. Bu temelde meslektaşlarımızın beyanları rayiçte esastır.

Bilgilerinize sunarız. Saygılarımızla.

Av. Muammer AYDIN

İstanbul Barosu Başkanı