Mahkim’İ Tanıtım Toplantısı Yapıldı

Kısa adı MAHKİM olan İlk Derece Mahkemeleri Ara Karar ve Hükümlerini Araştırma, İnceleme ve İzleme Merkezi’ni tanıtım toplantısı, 9 Ocak 2008 Çarşamba günü saat 18.00’da Orhan Apaydın Konferans salonunda yapıldı.

Toplantının açılışında konuşan İstanbul Barosu Başkan Yardımcısı Av. Mehmet Durakoğlu, özellikle ilk derece mahkemelerinin kararlarında belirgin bir denetimsizliğin bulunduğu, özellikle temyize konu olmayan kararların kendi içersinde sıkışıp kaldığı, bu kararların pek çok adalet ilkesini, adalete erişimi, adil yargılamayı ya da bir kurallar bütününün bir normunu ihlal edip etmediği noktasında çok ciddi kaygılar beslediklerini bildirdi.

Ara kararlarda bir yeknesaklık sağlama konusunda sıkıntı bulunduğunu, hukuk mahkemelerinde bir teminata ilişkin mahkeme kararının, bir diğer mahkeme kararı, hatta aynı yargı çevresindeki kararların farklılaştığına tanık olunduğunu belirten Durakoğlu, bu tür kaygıların ceza hukukunda özellikle tutuklamada çok ciddi bir biçimde kendisini gösterdiğini vurguladı.

Bu düşünceler çerçevesinde iki yılı aşkın süren bir çalışmayla MAHKİM gibi bir oluşumun kurulduğunu hatırlatan Av. Mehmet Durakoğlu, “Ara kararların bir kapalı devre içersinde tam bir hukuki bakış açısıyla kendi içimizde denetlenmesi, değerlendirilmesi ve ortaya çıkacak sonuçların birlikte paylaşılması bizim açımızdan olağanüstü önemli olacaktır” dedi.

MAHKİM Başkanı Av. Atilla Özdalkıran da konuşmasında, ara kararların Türkiye’nin her yerinde farklı olabildiğini, oysa İstanbul’da bir hakim teknik açıdan hangi ara kararı vermişse Van’daki ve Şırnak’taki hakimin de aynı kararı vermesi gerektiğini, “ben böyle karar verdim” anlayışına şiddetle karşı çıkılması gerektiğini bildirdi.

Dünyanın her yerinde kesinleşmiş mahkeme kararlarının incelenebildiğini, eleştirildiğini, böyle bir hakkın bulunduğunu belirten Özdalkıran, MAHKİM’in de bunu yaptığını söyledi.

Özdalkıran şöyle devam etti: “Yargı bağımsızlığına zarar vermeyecek şekilde gerek ara kararlarda gerek hükümlerde meslektaşlarımız yaşadıklarını bize ilettiklerinde önce ön incelemeden geçiyor. Meslektaşımız incelenmeye değer görüyorsa bir rapor veriyor. Bu rapor üzerine Yürütme Kurulundan iki raportör tayin ediliyor, onlar bir çalışma yapıp getiriyorlar, bu Yürütme Kurulunda tartışılıyor. Konu Yürütme Kurulunu aşıyorsa, o zaman akademisyenlerden yardım isteniyor. Tıpkı adalet bakanının kanun yararına bozma yoluyla temyizi gibi, olayı asla etkilemiyor. Biz bu çalışmayla sonraki olayların etkilenmesini istiyoruz. Bu merkezin raporu bilirkişi raporu gibi, o mahkemeye delil olarak sunulamıyor. Baro Yönetim Kurulu MAHKİM’in raporlarını inceliyor. Baro yönetimi, ilgili adalet çevresindeki Adalet Komisyonu başkanıyla sonuçları paylaşıyor.”

MAHKİM’e ilişkin Radikal Gazetesinde bir makalesi yayınlanan Yargıç Hilmi Şeker de yaklaşık 10 yıldır ara karar ve gerekçeleri üzerinde çalıştığını, ara karar gerekçelerini yetersiz olduğunu, özellikle bu kararlarda dilbilgisi yanlışlarının bulunduğunu bildirdi.

Yargının demokratik denetiminin son derece gerekli olduğunu vurgulayan Hilmi Şeker, “Ama bunun bir hukuki zemine oturtulması gerekir. Oturtulması da yetmiyor, böyle bir etkinliğe girişirsek bu zaman içersinde alternatif bir denetime dönüşebilir mi? Dönüşürse yargıç bundan psikolojik olarak ne kadar etkilenir, bunları dikkate almamız gerekir. Kurumsal açıdan rayına oturtursak, sınırlarını iyi belirlersek bir sorun yaşanacağını sanmıyorum” dedi.

Daha sonra katılımcılar söz alarak MAHKİM çalışmalarına ışık tutacak görüşler öne sürdüler ve bu arada yaşadıkları olaylardan örnekler verdiler.