İstanbul Barosunda 11. Yargı Paketi Masaya Yatırıldı: “Bu Bir Reform Değil”
İstanbul Barosu Avukat Hakları Merkezi, Genç Avukatlar Meclisi ile Mevzuatı Araştırma ve Geliştirme Komisyonu tarafından ortaklaşa düzenlenen “11. Yargı Paketi Kapsamında Mevzuat Değişiklikleri” etkinliğinde; yargılama hukuku, ceza hukuku, icra-iflas hukuku ve avukatlık disiplin hükümlerindeki güncel değişiklikler kapsamlı biçimde ele alındı.
“En Çok İhlal Edilen Hak, Adil Yargılanma Hakkı”
Açılış konuşmasını yapan İstanbul Barosu Başkanı Av. Prof. Dr. İbrahim Özden Kaboğlu, “Yargı Paketi” ve “Torba Yasa” adı verilen düzenlemelerin, birbirinden bağımsız konuları tek bir metinde toplayarak hukuk güvenliğini zedelediğini söyledi.
Kaboğlu, 2010 yılından bu yana öncelikle bir “Adil Yargılanma Hakkı Yasası” hazırlanması gerektiğini savunduğunu hatırlatarak, Türkiye’de en çok ihlal edilen hakkın adil yargılanma hakkı olduğunu vurguladı.
Bireysel başvuru yolu nedeniyle Anayasa Mahkemesi’nin bir “özgürlükler mahkemesi” gibi görüldüğünü ifade eden Kaboğlu, Almanya ve İspanya örneklerine işaret ederek tüm mahkemelerin bu perspektifle çalışması gerektiğini söyledi.
“Adil yargılanma hakkı sistematik biçimde güvence altına alınmadıkça, paket düzenlemeler çözüm üretmez.”
11. Yargı Paketi: Dağınık ve Tartışmalı Düzenlemeler
Birinci oturumda medeni usul, icra-iflas ve ceza hukukuna ilişkin değişiklikler ele alındı. Moderatörlüğünü İstanbul Barosu Yönetim Kurulu Üyesi Av. Fırat Epözdemir’in yaptığı oturumda, 11. Yargı Paketi kapsamında 14 ayrı yasada değişiklik yapıldığına dikkat çekildi.
“Bu Bir Reform Değil”
Medeni usul ve icra-iflas hukukundaki değişiklikleri değerlendiren Av. Prof. Dr. Mehmet Köksal, kanun yapma tekniğine sert eleştiriler yöneltti.
Yasaların açık, ölçülü ve denetlenebilir olması gerektiğini belirten Köksal, torba kanun uygulamasının hukuk devleti ilkesini zedelediğini söyledi. Esaslı değişikliklerin gerekçelere saklanmasının belirlilik ve kanunilik ilkelerini ihlal ettiğini ifade eden Köksal, şu sözlerle dikkat çekti:
“Hukuki sonuç yalnızca norm metninden çıkar.”
İcra ve İflas Kanunu’ndaki düzenlemelerin alacaklı lehine ciddi bir denge kayması yarattığını belirten Köksal, ön alım hakkına ilişkin daraltmanın da ölçülülük bakımından tartışmalı olduğunu vurguladı.
Köksal, konuşmasını “Bu düzenlemelerin adı reform değil; yargıyı kendine uydurma çabasıdır.” Diyerek tamamladı.
Ceza Hukukunda Anayasa’ya Aykırılık Uyarısı
Ceza hukukuna ilişkin değişiklikleri değerlendiren Av. Dr. Yalım Yarkın Özbalcı, düzenlemelerin bütünlüklü bir reform anlayışından uzak olduğunu söyledi.
Özbalcı, CMK’ya eklenen 128/A maddesinin Anayasa’nın 6. maddesiyle bağdaşmadığını, bankalara soruşturma olmaksızın askıya alma yetkisi tanınmasının ciddi hak ihlallerine yol açabileceğini belirtti.
Paket düzenlemelerin iptal kararlarına ve somut norm denetimi itirazlarına konu olmasının kaçınılmaz olduğunu ifade eden Özbalcı, bazı hükümlerin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesinin beklendiğini söyledi.
Disiplin Hükümlerinde Tartışmalı Değişiklikler
Moderatörlüğünü İstanbul Barosu Yönetim Kurulu Üyesi Av. Mehmedali Barış Beşli yaptığı ikinci oturumda Avukatlık Kanunu’ndaki disiplin hükümleri ele alındı.
İstanbul Barosu Önceki dönem Disiplin Kurulu Başkanı Av. Mustafa Atilla Erdoğmuş, Avukatlık Kanunu’nun 159. maddesine getirilen zamanaşımı düzenlemesinin, disiplin yargılamalarının makul sürede sonuçlanmasını hedeflediğini ve bunun adil yargılanma ile lekelenmeme hakkı açısından önemli olduğunu vurguladı.
Ancak İstanbul Barosu Disiplin Kurulu Başkanı Av. Rıza Pehlevi Şat, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararlarına rağmen yapılan yeni düzenlemelerin disiplin yargılamasında köklü bir dönüşüm yaratmadığını söyledi.
İstanbul Barosu Disiplin Kurulu Raportörü Av. Kübra Nur Kaygusuz ise TBB Meslek Kuralları’na aykırılık halinde uygulanacak bazı yaptırımlar konusunda boşluk oluşabileceğine dikkat çekti.