İstanbul Barosu Kadın Hakları Komisyonu

      Nazan Moroğlu

     İstanbul Barosu Kadın

 Hakları Komisyonu Başkanı

AMAÇ EŞİTLİĞİN YAŞAMA GEÇMESİNİ SAĞLAMAK MI?

YOKSA -İŞTE EŞİTLİK- DİYE GÖZ BOYAMAK MI?

Yıl 2001, "kadın erkek eşitliği" açısından Avrupa Birliğine uyum amacıyla yapılan Anayasa değişikliği, 41.maddeye eklenen "eşlerarası eşitlik" ile, sadece “ailede eşitlik” ile sınırlı olarak geçiştirilmişti. Anayasa değişikliğiyle yapılması beklenen eşitlik, böylece "ÖZDE" değil, "SÖZDE" eşitlik olmuştu. Oysa Ulusal Programda kısa vadeli taahhüdümüz, değişikliğin 10. maddede yapılacağına ilişkindi.

Yıl 2004,  Anayasa Değişikliğinde Yine Göstermelik "Eşitlik"

2001’de yapılan değişikliğin yeterli olmadığı görüldüğü için, bu defa Anayasa’nın 10. maddesinde değişiklik teklifi hazırlanmış ve 27 Nisan 2004 günü Meclis Başkanlığına verilmiştir.

* 10. maddenin Gerekçesi Değişiklik  Amacına Uygun

Bu defa maddenin Gerekçesi aşağıda görüldüğü gibi amaca uygun:

“2003 Katılım Ortaklığı Belgesinde, Türkiye’nin taraf olduğu ilgili uluslar arası sözleşmeler doğrultusunda cinsiyete göre ayrım yapılmaksızın, tüm bireylerin insan haklarından ve temel hürriyetlerden hukuken ve fiilen tam olarak yararlanmasının teminat altına alınması beklentisi yer almaktadır.

Öte yandan, Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı’nın 20. maddesinde herkesin kanun önünde eşit olduğu vurgulanmıştır. Avrupa Birliği Anayasa Taslağı’na ayrı bir bölümle ilave edilen Temel Haklar Şartı’nın ‘III. Eşitlik’ başlıklı Bölümünün 23. maddesinde ‘İstihdam, çalışma ve ücret de dahil olmak üzere her alanda, erkeklerle kadınlar arasında eşitlik sağlanacaktır’ denilmektedir. Maddenin ikinci fıkrasında, yeterli ölçüde temsil edilemeyen cinsiyetin lehine belirli avantajlar sağlayan önlemlerin sürdürülmesinin veya kabul edilmesinin eşitlik ilkesine aykırı olmayacağı öngörülmektedir.”

Anayasa’nın 10. maddesi değişikliğinde yer alan Gerekçesi yukarıda görüldüğü üzere gerçek eşitliğin sağlanmasını amaçlamaktadır.

Ancak, bu defa Gerekçe Maddeye Yansıtılmamak İsteniyor..

         Bugün Meclis gündeminde yer alan değişiklik teklifi ne yazıkki Gerekçeyle uyumlu değildir. Çünkü, Anayasa’nın 10. maddesine sadece aşağıdaki ibare ikinci fıkra olarak eklenmiştir.

         “Kadın ve erkek eşit haklara sahiptir”.