Çocuk Adalet Sistemi

İstanbul Barosu Adil Yargılanma Takip Merkezince düzenlenen ‘Adil Yargılanma Hakkı’ konulu eğitim seminerlerinin sekizincisi 20 Mayıs 2014 Salı günü saat 15.00’da Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi Konferans Salonunda yapıldı.

Seminerde, Çocuk Adalet Sistemi konusu ele alındı.

İstanbul Barosu Adil Yargılama Takip Merkezi Başkanı Av. Aynur Tuncel Yazgan’ın açılış konuşmasını yaptığı semineri, İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Ulaş Karan yönetti.

Okan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku Öğretim Üyesi Prof. Dr. Serap Keskin Kiziroğlu, konuşmasının başında, bazen mevzuat hükümlerinin hukuk devleti ilkesine uygun olabildiğini, ancak uygulamada farklılıklar yaşandığını, toplumun kadın ve çocuk kesiminin insan hakları açısından daha fazla ihlallerle karşılaştığını, bu nedenle de kadın hakları ve çocuk hakları sözleşmelerinin hazırlandığını bildirdi. Kiziroğlu sunumunda, çocuk adalet sistemini Türk Ceza Yasası ve Ceza Muhakemesi Yasası hükümleri çerçevesinde ele aldı. Çocuk Koruma Kanunu, İnfaz Kanunu, Adli kontrol tedbirleri açısından çocuk adaletini değerlendiren Kiziroğlu, kovuşturma aşamasında çocuklar için bir takım kolaylıkların tanındığını, hükmün geri bırakılması uygulamasının yapıldığını, çocuk şüpheli de olsa zorunlu müdafi görevlendirildiğini, Çocuk İzlem Merkezlerinin kurulduğunu anlattı. 

Ankara Barosu Üyesi Av. Göktan Koçyıldırım, çocuk adalet sistemini Birleşmiş Milletler belgeleri ışığında değerlendirdi. Birleşmiş Milletler belgelerine göre son 30 yılın çok evrimleşen bir alan olduğuna dikkat çeken Koçyıldırım, Birleşmiş Milletlerin 1985 Pekin Kuralları’nın çocuk adalet sisteminde geliştirici bir adım olduğunu ve bu kuralların Çocuk hakları Sözleşmesine girdiğini bildirdi.

1997 Viyana Kuralları’nın çocuk adalet sistemine hak temelli bir yaklaşım sunduğunu, 2005 yılında Birleşmiş Milletlerin suç mağduru çocuklar için yeni ilkeler tespit ettiğini belirten Koçyıldırım, 2007 yılında Çocuk hakları Sözleşmesi çerçevesinde Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Komitesinin kurulduğunu ve bu komitenin üye ülkelerdeki çocuk hakları uygulamalarını denetlemekle görevli olduğunu kaydetti. Koçyıldırım, komitenin yayınladığı 10 numaralı genel durum ile önemli haklara dikkat çekildiğini belirtti.

2008 yılında Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliğince çocuklar için adalet yaklaşımına dair notun yayınladığını hatırlatan Göktan Koçyıldırım, Çocuk Hakları Sözleşmesine bireysel başvuru usulüne ilişkin 3. Protokolün yayınlandığını, bütün bunlarla çocuğun yüksek yararının gözetildiğini anlattı.  

İstanbul Barosu Üyesi Av. Seda Alço ise İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi 6. Madde ışığında çocuğun korunma hakkı konulu bir sunum yaptı. Alço, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 6 kararını ele alarak çocuğun nasıl korunduğuna ilişkin değerlendirmeler yaptı.